Onderzoeksverslag

Voorblad

Mijn scriptie gaat over de beeldcultuur en kunstenaars die hierop reageren met hun kunst, en de manier waarop docenten van buitenschoolse kunsteducatie hierop in kunnen spelen om bewustwording te creëren bij de cursisten. Beelden hebben een belangrijke plaats ingenomen in ons dagelijks bestaan.  Door middel van beelden communiceren we met elkaar en informeren elkaar. Door de toegenomen digitalisering is het makkelijker om beelden te bewerken, verwerken en delen. Iedereen is een beeld maker, en beelden nemen in onze cultuur een grote plaats in.

De aanleiding om een onderzoek te doen naar de beeldcultuur en de kunstenaars die hierop reageren komt vanuit mijn eigen praktijk werk. Ik her-interpreteer, manipuleer en vernieuw deze foto’s. De toegepaste manipulaties en hernieuwde presentatie van de foto’s vragen om een andere manier van kijken naar de foto’s. Hiermee plaats ik ze in een nieuwe context. Ook verandert daarmee de werkelijkheid van de foto’s waardoor je als toeschouwer uitgedaagd wordt je eigen interpretaties los te laten op het beeld. Dit vraagt om beter te kijken naar beeld, om een beeld te ‘lezen’. En een beeld ‘lezen’ vraagt om vaardigheden die in de huidige beeldcultuur van belang zijn. De keuze om de kunstenaars en hun methodes te gebruiken om in te spelen op de beeldcultuur en hier bewustwording mee te creëren komt vanuit mijn stage bij de buitenschoolse kunsteducatie ‘Toonbeeld’ en deels vanuit mijn eigen beeldende praktijk. Op Toonbeeld wordt de cursus tekenen en schilderen gegeven aan de leeftijdsgroep 11 tot 13 jaar, een leeftijdsgroep die geconfronteerd wordt met en gebruik maakt van de beeldcultuur. De reden om dit onderzoek uit te voeren is omdat cursisten op Toonbeeld veel met beelden bezig zijn. Ze zitten midden in de beeldcultuur en om ze hier bewust van te maken wil ik graag kunstenaars inzetten die beelden herinterpreteren zoals ik in mijn eigen beeldend werk ook doe. Het werken met bestaand en gevonden beeldmateriaal om bewustwording over de beeldcultuur te creëren is hier redelijk nieuw en  er is nog weinig over bekend. Daarom speelt dit onderzoek hier op in. Omdat lessen op Toonbeeld vaak starten vanuit een kunstenaar of kunststroming sluit het gebruik van Found Photography en de daarbij behorende kunstenaars hier op aan. Het doel van dit onderzoek is antwoord te geven op de vraag: Op welke manier zetten kunstenaars hun kunst in om te reageren op de beeldcultuur, en op welke manier kunnen docenten van de buitenschoolse kunsteducatie deze methodes inzetten om bewustwording te creëren. Als cursisten zich bewust zijn van wat een beeld ze vertelt kunnen ze zich beter staande houden in de huidige beeldcultuur en kunnen ze beelden inzetten als communicatiemiddel op een bewustere manier.

De link naar de scriptie:

Een tweede leven; fotografisch beeld gerecycled

Bronnen Kunsttheorie

Een aantal kunstenaars die ik als bron direct en indirect heb gebruikt binnen mijn kunsttheorie.

Antistrot

Een kunstenaarscollectief opgericht in 1997 op de Willem de Kooning academie. Ze combineren verschillende disciplines met elkaar en brengen hun eigen tijdschrift met tekeningen uit. Ze zijn bezig met actuele thema’s als geweld, zwartrijden, impotentie en dergelijke, deze thema’s combineren ze met tekeningen voorzien van commentaar. Ze reageren op de beeldtaal van de huidige samenleving. Antistrot zet de toeschouwer constant op een verkeerd been door bestaande beelden uit te vergroten, te relativeren en ridiculiseren.

Antistrot, untitled, 2005

Jan Rosseel

Rosseel is een visual storyteller, hij onderzoekt in zijn nieuwe project de werking van ons geheugen in combinatie met de overvloed aan beelden in de media. Hij onderzoekt hoe we met beeldconsumptie omgaan. Hij wil laten zien hoe beelden geproduceerd worden en hoe we daar in de samenleving mee omgaan.

Jan Rosseel, Back-up tentoonstelling overzicht

Jeroen van der Most

Hij maakt schilderijen met behulp van technische algoritmes, statische analysemodellen en dergelijke. Hij heeft een fascinatie voor technische ontwikkelingen. Hij wil de toeschouwer laten nadenken over de toekomst en de betekenis van data en beelden. Hij wil de grenzen van techniek en kunst onderzoeken en laten zien.

Jeroen van der Most, average Rembrandt
Jeroen van der most
Jeroen van der Most, Tweet Cathedral (2011)

John Baldessari

Baldessari combineert in zijn werken onder andere teksten uit de kunstgeschiedenis en beelden uit de massamedia/ beeldcultuur. Hij laat in zijn werken zien hoe woorden de betekenis van beelden kan beïnvloeden. Hij manipuleerde foto’s door middel van gekleurde stippen waardoor hij commentaar geeft op de rol van de kunst en de kunstenaar in de samenleving. Baldessari is een kunstenaar die een brug vormt tussen de beeldcultuur van de Pop Art en Nouveau Realisme en de huidige kunstenaars en fotografen.

John Baldessari, Bloody Sundae, 1987 B+W Photographs, Vinyl Paint 93 x 65.5 in.
John Baldessari, Green Kiss/Red Embrace (Disjunctive), 1988 four black and white photographs with oil tint, 156 x 192 in.

Mark Manders

Manders is een kunstenaar die zich bezighoudt met de verhoudingen tussen taal en beeld. Hij probeert in zijn werk zijn gedachten vorm te geven. Dit gebeurt door de bemiddeling van taal tussen zijn gedachten en de ruimtelijke ontwerpen. Manders ziet overal om zich heen poëtische beelden en taal in alledaagse objecten en beelden. Als toeschouwer bekijk je Manders zijn werk alsof je een gedicht leest wat je niet begrijpt. Ondanks dat je het niet begrijpt weet het je te raken.

Mark Manders, theezakjes, ‘Fragment uit zelfportret als gebouw’, 1992-1996
Mark Manders, ‘Fragment uit zelfportret als gebouw’, 1992-1996